Ministerstwo Przedsiębiorczości i Technologii rezygnuje z Górnictwa Kosmicznego….wybiera recykling zużytych baterii.

cropped-globe-762008_960_7202.jpg

W związku z brakiem działań legislacyjnych Ministerstwa Przedsiębiorczości i Technologii w zakresie  ustanowienia prawa do surowców przestrzeni kosmicznej oraz zaangażowaniem resortu w  Europejską Inicjatywę Bateryjną (European Battery Alliance -która to ma polegać na przetwarzaniu zużytych baterii do samochodów elektrycznych w celu odzyskania surowców ) wystosowano szereg zapytań prasowych do resortu.

Oto pytania i odpowiedzi….każdy z czytelników samodzielnie wyciągnie właściwe wnioski…

Pyt. Zwracam się z pytaniem prasowym w sprawie podjętych działań przez MPIT od chwili podpisania 2 października 2018 r. w Luksemburgu  memorandum o dwustronnej współpracy pomiędzy Polską, reprezentowaną przez Minister Przedsiębiorczości i Technologii Jadwigę Emilewicz, a Luksemburgiem, reprezentowanym przez Wicepremiera, Ministra Gospodarki, Étienne Schneider. Memorandum dotyczącej dwustronnej współpracy w zakresie działalności kosmicznej, ze szczególnym uwzględnieniem badań oraz wykorzystania zasobów kosmicznych (tzw. górnictwo kosmiczne).Proszę wskazać podjęte działania przez MPIT od dnia 2 października 2018 r  w ujęciu miesiąc po miesiącu do dnia 29 maja 2019 r.
Memorandum of Understanding  to deklaracja, w której strony wyrażają chęć współpracy, podjęcia konsultacji i wymiany poglądów odnośnie gospodarczych, prawnych, regulacyjnych i technologicznych aspektów komercyjnego wykorzystania zasobów kosmicznych. Należy podkreślić, że górnictwo kosmiczne to dziedzina dopiero rodząca się, zarówno pod względem technologicznym jak i prawnym. Żadna ze stron nie sprecyzowała jeszcze zagadnień, które chciałaby uczynić przedmiotem szczegółowych konsultacji.

Pyt. Proszę wskazać dokumenty, analizy, projekty, projekty aktów prawnych np. projekt ustawy o górnictwie kosmicznym lub działalności kosmicznej związanej z pozyskiwaniem surowców przestrzeni kosmicznej wytworzone w ramach prac MPiT
Trwa dyskusja na forum międzynarodowym, w tym w ramach COPUOS, w jaki sposób działalność komercyjna w zakresie wydobycia  zasobów kosmicznych powinna być traktowana na tle uregulowań prawno międzynarodowych, w szczególności postanowień Układu o zasadach działalności państw w zakresie badań i użytkowania przestrzeni kosmicznej łącznie z Księżycem i innymi ciałami niebieskimi z 1967 r. Ta wielostronna umowa międzynarodowa, zwana powszechnie Traktatem o przestrzeni kosmicznej, formułuje kluczowe zasady działalności państw w przestrzeni kosmicznej. Aktywność gospodarcza, której przedmiotem byłoby wydobywanie surowców kosmicznych  analizowana jest głównie w kontekście zasady niezawłaszczalności przestrzeni kosmicznej, łącznie z Księżycem i innymi ciałami niebieskimi (non- appropriation) oraz ich eksploracji i wykorzystania dla dobra i w interesie wszystkich państw. Nie zostało jeszcze wypracowane jednolite stanowisko w tej sprawie. Rozmowy dotyczą też czy, a jeśli tak, to w jakiej formule, górnictwo kosmiczne powinno być przedmiotem regulacji prawnych. Wszystko to powoduje, że krajowe akty prawne poświęcone górnictwu kosmicznemu należą do wyjątków. Posiadają je obecnie jedynie USA oraz Luksemburg. W świetle opisanej wyżej dyskusji, odrębna regulacja dotycząca wyłącznie górnictwa kosmicznego w polskim porządku prawnym wydaje się być, na chwilę obecną, przedwczesna.
Niemniej, Polska jest zainteresowana rozwojem technologii, które mogłyby być wykorzystywane do pokojowej eksploracji i zrównoważonego wykorzystywania zasobów kosmicznych na rzecz i w interesie wszystkich państw, zgodnie z Traktatem o przestrzeni kosmicznej.  Polskie firmy pracują m.in. nad specjalistycznymi systemami wbijającymi się w powierzchnie planet.

Pyt. Czy MPiT dysponuje analizą opłacalności ekonomicznej dla polskiej gospodarki realizacji  Europejskiej Inicjatywy Bateryjnej (European Battery Alliance) ?
Wzrastające zapotrzebowanie na energię zarówno ze strony przemysłu, jak i gospodarstw domowych wymusza racjonalne gospodarowanie jej źródłami. Konwencjonalne metody pozyskiwania energii wiążą się z silnymi obostrzeniami, ponieważ międzynarodowe przepisy dotyczące ochrony środowiska ograniczają produkcję i emisję dwutlenku węgla, aby zapobiec globalnemu ociepleniu klimatu.
Takie działania powodują nie tylko wzrost cen konwencjonalnych źródeł energii, ale także realne obawy zakłóceń w dostawach energii. Konieczne jest nie tylko poszukiwanie nowych źródeł energii, czy rozwój już istniejących, ale przede wszystkim wydajne magazynowanie energii i zarządzanie tymi zasobami, aby zapewnić ciągłość jej dostaw. W tej perspektywie trudno podważać ekonomiczną opłacalność włączenia się EBA, gdyż Europa tylko poprzez międzynarodową konsolidację potencjału technologicznego może odnaleźć się w globalnym wyścigu realnie konkurując z technologiami bateryjnymi z Chin i USA.
EBA stanowi także okazję do włączenia się polskich przedsiębiorców w różne ogniwa europejskiego łańcucha wartości cyklu życia baterii. Skokowe opanowanie całości łańcucha przy obecnych warunkach kapitałowych i technologicznych w Polsce wymagałoby istnienia bardzo zasobnych, sprawnych wysoko-technologicznych organizacji (firm), których po prostu w Polsce nie ma. Tego typu przedsięwzięcia, nawet jeśli realizowane są przez krajowych przedsiębiorców, często natrafiają na ograniczenia kapitałowe, kompetencyjne czy chłonność rynku lokalnego.

Pyt. Czy analizowano pozyskiwanie surowców przestrzeni kosmicznej vs recykling baterii ?
Nie analizowano.

Pyt. Czy analizowano poziom możliwych do uzyskania marż przez przedsiębiorstwa przetwarzające de facto odpady ( elektro śmieci ) z niemieckich przedsiębiorstw motoryzacyjnych? 
W kontekście recyklingu magazynów energii realizowanego w oparciu o założenia ekonomii cyrkularnej trudno jest mówić o odpadach sensu stricto. W przedmiotowym zakresie każdy odpad po odpowiednim przetworzeniu zarówno fizycznym jak i chemicznym, stanowić będzie re-surowiec, który posłuży do wytworzenia nowego produktu.
Dotychczas MPiT nie przeprowadzał analizy recyklingu baterii pochodzących z Niemiec z uwagi na fakt, że dziś wyzwaniem jest odbiór i przetworzenie zużytych baterii litowo-jonowych produkowanych lub planowanych do produkcji w Polsce przez takie podmioty jak LG Chem, Umicore czy Northvolt. Polska jest dziś 5 producentem baterii litowo-jonowych na świecie.

Pyt. Z jakich przesłanek wynika założenie MPiT ze w Polsce nie może powstać przełomowa innowacyjna technologia gromadzenia energii ? i należy wyłącznie kierować środki publiczne na niszowe, oddolne działania w dolnym łańcuchu obiegu cyklu życia baterii do samochodów elektrycznych? 
Podejmowane działania w ramach EBA wyraźnie wskazują, celem MPiT jest wpisanie się polskich przedsiębiorców w pełny łańcuch wartości cyklu życia baterii, zgodnie z ideą  ekonomii cyklu zamkniętego. Niemniej aktualnie naszą przewagą konkurencyjną we wspomnianym łańcuchu jest właśnie recykling.
Recykling baterii to nie jest jeden unikalny proces, który może być zastosowany do wszystkich baterii. W procesie odzysku w skali przemysłowej stosuje się kombinację metod fizycznych i chemicznych w celu odzysku wartościowych materiałów. Na świecie stosowanych jest około 15 technologii tylko do recyklingu baterii litowo-jonowych.
Polska posiada istotny potencjał B+R w obszarze komponentów ogniw, technologii opracowania ogniw elektrycznych i recyklingu baterii i jest gotowa do podjęcia ścisłej współpracy z europejskimi partnerami naukowymi i przemysłowymi w zakresie ich rozwoju.
Polskie ośrodki naukowe i przemysł posiadają rozwiązania aby w sposób przyjazny dla środowiska przetworzyć zużytą baterię i odzyskać w procesach mechanicznych i fizyko-chemicznych wszystkie składowe surowce niezbędne do jej ponownego powstania.

Pyt. Dlaczego MPiT nie wspiera polskich technologii przełomowych gromadzenia energii w tym projektów grafenowych czy opartych na kryształkach azotu galu ( kazus spółki Ammono ) a decyduje się na angażowanie w inicjatywy w których polskie przedsiębiorstwa są skazane na wejście w niszowy mało opłacalny ekonomicznie sektor wyłącznie z wymiarowaniem schematu zysku dla dużych koncernów zachodnioeuropejskich gównie niemieckich ?
W dziedzinie technologii przełomowych, w tym  wytwarzania grafenu, w ostatnich latach dokonał się duży postęp. Opracowano wiele technik syntezy grafenu, a jedne z najbardziej obiecujących technik opracowali Polacy i co więcej, udało się je wdrożyć do masowej produkcji. Jednak mimo osiągnięcia konkurencyjnej, w skali światowej, ceny wytworzenia, aktualny poziom produkcji wciąż nie pozwala na  rozpowszechnienie i szeroką sprzedaż wytworzonego materiału. Należy jednak podkreślić, że mowa tu jedynie o technicznej zdolności do wytwarzania grafenu, a nie o produkcji komercyjnych wyrobów z jego zastosowaniem, gdyż na to jest jeszcze technologicznie zbyt wcześnie.
Pomimo wciąż niewielkiej zdolności do absorbcji wyników prac naukowo-badawczych przez przedsiębiorstwa, które w oparciu o nie wprowadzałyby z sukcesem innowacje oparte o przełomowe technologie na rynek, polski rząd pozostaje otwarty na dalsze finansowanie rozwoju tych technologii.
Badania nad rozwojem technologii np. grafenowych uzyskały i uzyskują wsparcie w ramach programów Narodowego Centrum Badań i Rozwoju, agencji wykonawczej Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Mogą w nich uczestniczyć przedsiębiorcy i naukowcy prowadzący działalność badawczo-rozwojową. Projekty wykorzystujące technologię grafenową są obecnie składane i realizowane zarówno w ramach krajowych, jak i międzynarodowych programów, takich jak Strategiczny program badań naukowych i prac rozwojowych „Nowoczesne technologie materiałowe” – TECHMATSTRATEG.

Pyt. Czy kreowanie niezależnej polityki innowacji technologicznej według MPiT polega na rezygnowaniu z ambitnych projektów o potencjale globalnym na rzecz angażowanie się w inicjatywy zamknięcia w obrębie pułapki niskiego dochodu?
Włączenie się naszego kraju w EBA oraz decyzja o wygospodarowaniu środków w ramach mechanizmu IPCEI na de facto pomoc publiczną przeznaczoną na polskie projekty (realizowane przez przedstawicieli polskiej nauki w konsorcjach z zagranicznymi firmami oraz ośrodkami naukowymi), wyraźnie wskazują, że intencją kreowanej przez MPiT polityki technologicznej jest dokładnie odwrotny cel, czyli wpisanie się w europejskie projekty o oddziaływaniu globalnym. Tylko takie projekty mogą pozwolić na uniknięcie pułapek gospodarczych określonych w Strategii na rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju, w szczególności pułapki przeciętnego produktu oraz pułapki średniego dochodu.
Jednocześnie realizacja przedmiotowych projektów może być wyjątkowa okazją dla polskich podmiotów na dokonanie skoku rozwojowego i przejścia z gospodarki pracochłonnej na gospodarkę opartą na wiedzy.
Należy zaznaczyć, że w MPiT odbywały się spotkania z przedstawicielami branży, których celem było ustalenie możliwego stopnia technologicznego zaangażowania się Polski w tę inicjatywę. Podkreślenia wymaga też fakt, że Polska od długiego czasu wchodzi w relacje partnerskie z firmami z innych państw członkowskich.
Dziś polscy przedsiębiorcy są w ścisłym gronie interesariuszy skupionych w ramach EBA, w którego skład aktualnie wchodzą: KE, zainteresowane państwa członkowskie  (FR, DE, PL, SE, BE, IT, FI, AT, SI, SK), Europejski Bank Inwestycyjny, kluczowi interesariusze przemysłowi (ponad 100 podmiotów – m.in. producenci samochodów, komponentów, elektroniki, chemii, firmy zajmujące się obróbką materiałów i odzyskiem surowców etc.).

Pyt. Kto w MPiT odpowiada za podjęcie decyzji o realizacji Europejskiej Inicjatywy Bateryjnej (European Battery Alliance) ? Kto jest pomysłodawcą tej koncepcji w MPiT ?
Decyzję o włączeniu się Polski w działania realizowane w ramach powołanej przez wiceprzewodniczącego KE M. Šefčoviča 11 października 2017 r. platformy współpracy pn.: „European Battery Alliance” podjęła minister przedsiębiorczości i technologii.

 

Departament Komunikacji
Ministerstwo Przedsiębiorczości i Technologii
Pl. Trzech Krzyży 3/5
00-507 Warszawa

cropped-globe-762008_960_7202.jpg

Advertisements

Stanowisko Polskiej Agencji Kosmicznej w sprawie Górnictwa Kosmicznego-odpowiedzi na pytania.

full-moon-2055469_640

W dniu 21 stycznia 2019 roku Portal NAUKA TECHNOLOGIA POLITYKA  wystosował do Polskiej Agencji Kosmicznej pytania o następującej treści

1.Dlaczego POLSA w ramach opracowanego dokumentu pt.Krajowy Program Kosmiczny 2019-2021 nie uwzględniła zagadnienia dostępu do surowców naturalnych przestrzeni kosmicznej ani  technologii górnictwa kosmicznego w zakresie prac analitycznych , studyjnych , demonstratorów technologii itp. space mining ?

2.Kto podejmował decyzję o nieuwzględnieniu zagadnienia kosmicznego górnictwa w dokumencie pt Krajowy Program Kosmiczny na lata 2019-2021 ? (proszę podać zajmowane stanowisko służbowe oraz imię i nazwisko , w przypadku decyzji kolektywnej proszę o podanie nazwisk i stanowisk służbowych wszystkich członków zespołu decyzyjnego )

3.W świetle najnowszych doniesień o podjęciu przez Europejska Agencje Kosmiczną  działań mających na celu przygotowanie misji wydobycia surowców naturalnych Księżyca do 2025 r Prezes Polskiej Agencji Kosmicznej Szanowny Pan  dr hab. Grzegorz Brona  czy złoży honorową dymisje na ręce Prezesa Rady Ministrów  RP w związku z powszechnie głoszonymi medialnie poglądami o tym ze górnictwo kosmiczne będzie możliwe za 30-40 lat przez co spowodował zaniechanie działania oraz znaczące opóźnienia na rzecz zapewnienia polskiej gospodarce dostępu do surowców naturalnych przestrzeni kosmicznej  naruszając tym samym  art 3 pkt. 2. w brzmieniu ” Do zadań Agencji należy w szczególności:

1) inicjowanie, przygotowywanie oraz wdrażanie założeń, głównych kierunków

badań i programów rozwoju o istotnym znaczeniu dla interesu narodowego

i gospodarki państwa w dziedzinie badania i użytkowania przestrzeni

kosmicznej

4.Czy z związku z brakiem działania ( zaniechaniem działania ) pozostali członkowie kierownictwa w tym odpowiedzialni dyrektorzy departamentów i biur POLSA zamierzają w trybie pilnym złożyć dymisje ?

5. Jakie koszty ( proszę podać dokładność wysokość) poniosła Polska Agencja Kosmiczna w związku z pracami analitycznymi, konsultingowymi niezbędnymi do przygotowania dokumentu Krajowy Program Kosmiczny na lata 2019 -2021?

6. Czy w najbliższym czasie POLSA zamierza przeprowadzić analizę wykonalności i zyskowności zapewniania polskiej gospodarce dostępu do surowców przestrzeni kosmicznej na przykładzie działania Luksemburskiej Agencji Kosmicznej która zaprezentowała taki dokument w 2018 r ? (https://space-agency.public.lu/en/actualites/2018/opportunities-for-space-resources-utilization-future-markets-and-value-chains.html )

7.Czy Polska Agencja Kosmiczna zamierza pozyskać nowe źródła dochodu własnego min z tytułu dzierżawy miejsca na orbicie geostacjonarnej które to prawo zostało Polsce przyznane na  mocy decyzji Światowych Konferencji Radiokomunikacyjnych (WARC-1985, WARC-1988, WRC-2000, WRC-2003), która przydzieliła dwie pozycje orbitalne-pierwsza znajduje się nad długością geograficzną 15,2° E i została przeznaczona dla satelity telekomunikacyjnego.Druga natomiast znajduje się nad długością geograficzną 50,0° E i została przeznaczona dla satelity radiodyfuzyjnego.?

8.Czy w ramach działań autokontroli i naprawczych Polska Agencja Kosmiczna zamierza wprowadzić zagadnienie surowców przestrzeni kosmicznej do swojej agendy działań w najbliższym czasie ?

9. W związku z brakiem działania ( zaniechanie działania )Polskiej Agencji Kosmicznej na polu regulacyjnym i inicjatywnym w obszarze górnictwa kosmicznego oraz zdecydowanymi działaniami Ministerstwa Ochrony Środowiska RP które to  przejęło zagadnienie surowców przestrzeni kosmicznej w ostatnich miesiącach POLSA zamierz przeprowadzić kontrolę i autokorektę swoich działań  w najbliższym czasie ?

10. Czy o decyzji o  zaniechaniu działania  przez POLSA w zakresie zapewnienia dostępu do surowców przestrzeni kosmicznej polskiej gospodarce były poinformowane następujące instytucje i organy państwowe?
Ministerstwo Ochrony Środowiska , Pełnomocnik Rządu RP ds. polityki surowcowej  państwa ? , Szef Centrum Analiz Strategicznych przy KPRM RP ?

W dniu 21 lutego 2019 r nadeszła odpowiedz z Polskiej Agencji Kosmicznej o następującej treści

“w odpowiedzi na (..) pytania dotyczące górnictwa kosmicznego w kontekście Krajowego Programu Kosmicznego na lata 2019-2021 informuję, że program ten powstał w bliskiej, kilkumiesięcznej współpracy z przedstawicielami polskiego sektora kosmicznego i na drodze szerokich, paroetapowych konsultacji z ministerstwami zaangażowanymi w kształtowanie polskiej polityki kosmicznej. Jego przygotowanie nie wygenerowało kosztów usług zewnętrznych, takich jak opracowania analityczne czy doradcze.

W toku prac nad projektem Krajowego Programu Kosmicznego na lata 2019-2021 miały miejsce konsultacje z przedstawicielami kilkudziesięciu organizacji i instytucji będących interesariuszami polskiego sektora kosmicznego, takich jak m.in.: Komitet Badań Kosmicznych i Satelitarnych Polskiej Akademii Nauk, Związek Pracodawców Sektora Kosmicznego, Stowarzyszenie Polskich Profesjonalistów Sektora Kosmicznego, Akademickie Centrum Komputerowe CYFRONET AGH, Agencja Rozwoju Przemysłu S.A., Centrum Badań Kosmicznych PAN, Europejska Fundacja Kosmiczna, Centrum Nauki Kopernik, Europejskie Biuro Edukacji Kosmicznej ESERO, Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej, Instytut Łączności, Instytut Oceanografii PAN, Narodowe Centrum Badań i Rozwoju, Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości, Polskie Towarzystwo Astronomiczne, Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie, Bałtycki Klaster Morski i Kosmiczny.

Na ostateczny kształt programu przekazanego do akceptacji Prezesa Rady Ministrów w grudniu 2018 r. miały wpływ konsultacje międzyresortowe, w ramach których dokument został przesłany do zaopiniowania wszystkim członkom Rady Ministrów, oraz otwarte konsultacje publiczne i opinia Rady Polskiej Agencji Kosmicznej.

Celem przyjętej metodologii pracy nad Krajowym Programem Kosmicznym na lata 2019-2021 było opracowanie dokumentu, który będzie najpełniej odzwierciedlał potrzeby, aspiracje i potencjał polskiego sektora kosmicznego, biorąc pod uwagę krótką, 3-letnią perspektywę czasową i wynikające z niej możliwości pozyskania finansowania.

Rekomendacja dotycząca poszerzenia Krajowego Programu Kosmicznego na lata 2019-2021 o tematykę górnictwa kosmicznego pojawiła się w ramach konsultacji publicznych, m.in. w uwagach nadesłanych przez Obywatelską Inicjatywę na Rzecz Górnictwa Kosmicznego. Biorąc ją pod uwagę, w części „Pozostałe projekty” KPK działanie 8.2 (Ustawa o działalności kosmicznej oraz Krajowym Rejestrze Obiektów Kosmicznych) zostało uzupełnione o zapis zapowiadający podjęcie w ramach Krajowego Programu Kosmicznego na lata 2019-2021 prac w zakresie regulacji prawnych dotyczących szeroko rozumianego górnictwa kosmicznego.

Pragnę też zwrócić uwagę, że w Krajowym Programie Kosmicznym na lata 2019-2021 robotyka kosmiczna została wskazana jako jedna z polskich specjalizacji technologicznych, które w sposób szczególny mają być wspierane w ramach KPK. Obszar ten może być rozwijany m.in. poprzez Program projektów zamawianych (działanie 1.3) – jeden z pięciu projektów uwzględnionych w ramach tzw. Projektów dużych, na realizację których ma być przeznaczona największa spośród 8 grup projektów opisanych w programie część budżetu KPK. W opinii PAK właśnie robotyka kosmiczna obejmuje kompetencje potrzebne m.in. do rozwoju górnictwa kosmicznego.

W ocenie PAK Krajowy Program Kosmiczny na lata 2019-2021 uwzględnia działania, które są możliwe do sfinansowania i wdrożenia w perspektywie trzyletniej. Agencja będzie się w tym okresie koncentrowała na wdrożeniu programu i nie planuje w najbliższym czasie przeprowadzać analizy wykonalności i zyskowności zapewnienia polskiej gospodarce dostępu do surowców przestrzeni kosmicznej.

Jednocześnie informuję, iż temat dzierżawy miejsca na orbicie geostacjonarnej jest w kompetencjach Urzędu Komunikacji Elektronicznej, który podlega Ministerstwu Cyfryzacji.”

Z poważaniem

 

Urszula Szwed-Strych

Główny Specjalista ds. Kontaktów z Mediami

logotyp_polsa_pl_stopka_mail

Polska Agencja Kosmiczna

ul. Trzy Lipy 3

80-172 Gdańsk

Ministerstwo Ochrony Środowiska RP liderem w sprawie górnictwa kosmicznego ?

W dniu 22 stycznia 2019 r Portal Nauka Technologia Polityka otrzymał odpowiedz od Ministerstwa Ochrony Środowiska RP na zadane pytanie dotyczące górnictwa kosmicznego oto treść pytań i odpowiedz MOS.
1.Czy w Ministerstwie Ochrony Środowiska są lub były prowadzone prace koncepcyjne, analityczne , studyjne nad zagadnieniem dostępu obywateli Polski i polskich przedsiębiorstw do surowców naturalnych przestrzeni kosmicznej ?

2. Czy są prowadzone prace legislacyjne w zakresie przygotowania stosowanej ustawy regulującej dostęp i prawo własności polskich obywateli i przedsiębiorstw do surowców ciał niebieskich ?

3. Czy biorąc pod uwagę problemy natury ekologicznej z dostępem do surowców dna oceanicznego o czym pisała prasa min.https://wiadomosci.onet.pl/…/polska-podmorska-gorn…/9c5n202…MOS rozważa przeorientowanie programu badania i rozpoznania dna oceanicznego o wartości ok 700 milionów zł na projekty związanie z badaniem i rozpoznaniem złóż asteroid i Księżyca w ramach New Space ( nisko kosztowe technologie i rozwiązania np. zdalnie sterowane satelity badawcze cube i nanosaty ) ?

4. Czy w ramach tworzenia Polskiej Polityki Surowcowej uwzględniono zagadnienie surowców przestrzeni kosmicznej ?

5. Czy wzorem Luksemburskiej Agencji Kosmicznej oszacowano wartość rynkową surowców kosmicznych dla polskiej gospodarki ? .

6. Czy Ministerstwo Ochrony Środowiska zamierza w najbliższym czasie podjąć takie działania koncepcje, studyjne i legislacyjne jeśli do tej pory ich nie podejmowało ?

7.Czy w ramach projektu ustawy o Polskiej Agencji Geologicznej Ministerstwo Ochrony Środowiska zamierza ująć zagadnienie wydawania i kontroli koncesji na rozpoznanie i wydobywanie surowców przestrzeni kosmicznej ?

Szanowny Panie Redaktorze,

w nawiązaniu do przesłanych przez Pana pytań informujemy, że jedynym jak dotąd państwem europejskim, który ustanowił regulacje prawne dotyczące problematyki górnictwa pozaziemskiego jest Luksemburg. Normy prawa krajowego w tym państwie chronią pewność obrotu prawnego w zakresie zasobów wydobywanych w przestrzeni kosmicznej, ponieważ w świetle ustawy zasoby kosmiczne mogą stać się przedmiotem własności prywatnej. Również w Polsce szeroko dyskutowana jest problematyka technologii mających zastosowanie w pozyskiwaniu surowców naturalnych w przestrzeni kosmicznej, w tym urabiania w stanie nieważkości, pobierania próbek, geologii ciał niebieskich, napędów kosmicznych, systemów pomiarowych czy obserwacji satelitarnych. Analizowane są także ekonomiczne i prawne aspekty potencjalnych misji kosmicznych.

Mając powyższe na względzie, w grudniu 2018 r. Ministerstwo Środowiska podjęło wstępne działania mające na celu zebranie informacji od podmiotów zainteresowanych wspomnianą problematyką. Analiza tych informacji pozwoli na ustalenie czy i ewentualnie w jakim kierunku problematyka górnictwa pozaziemskiego powinna zostać uregulowana prawnie, a także w jaki sposób uwzględnić perspektywę działalności przedsiębiorców posiadających siedzibę w Polsce. Jednocześnie planowane jest także, we współpracy z Ministerstwem Spraw Zagranicznych, ustalenie, czy w świetle obowiązującego Polskę prawa międzynarodowego, w szczególności tzw. Traktatu o przestrzeni kosmicznej, możliwe jest ustanowienie regulacji krajowych, które określałyby zasady postępowania z zasobami w przestrzeni kosmicznej. Na przekazanie tych informacji oczekujemy do końca stycznia br. W związku z tym określenie, jak miałyby wyglądać ewentualne przepisy prawne w tym zakresie nie jest obecnie możliwe.

Z uwagi na wstępny charakter wspomnianych prac, problematyka górnictwa pozaziemskiego nie została dotychczas uwzględniona w żadnym projekcie dokumentu rządowego opracowywanego w Ministerstwie Środowiska.

Odnosząc się do kwestii wartości rynkowej surowców kosmicznych należy wyjaśnić, że naukowcy na całym świecie obecnie wiedzą bardzo niewiele o składzie asteroid, a bez szczegółowych informacji na temat ich właściwości oszacowanie prawdziwej wartości asteroidy czy kosztów wydobycia nie jest w pełni możliwe.

W ramach dotychczasowych analiz Ministerstwo Środowiska korzystało z ogólnodostępnych baz danych, m.in. bazy danych Asterank, zawierającej informacje o ponad 600 tys. asteroidach. Dane te przedstawiają jedynie przybliżony potencjał złożowy w przestrzeni kosmicznej, który jest szacowany na podstawie publikacji naukowych i aktualnych informacji ekonomicznych pochodzących z rynków światowych.

Z poważaniem,

Wydział komunikacji medialnej

Departament Edukacji i Komunikacji

Ministerstwo Środowiska

ul. Wawelska 52/54, 00-922 Warszawa

crystal-2898037_640

OPINIA W SPRAWIE PROJEKTU POLSKIEGO PROGRAMU KOSMICZNEGO NA LATA 2019-2021

space-travel-

Portal NAUKA TECHNOLOGIA POLITYKA oraz Obywatelska Inicjatywa na Rzecz
Polskiego Górnictwa Kosmicznego w ramach konsultacji społecznych
negatywnie opiniuje Polski Program Kosmiczny na lata 2019-2021 przygotowany przez Polską Agencje Kosmiczną z siedzibą w Gdańsku.
Uzasadnienie
Po wnikliwej analizie zapisów Projektu Polskiego Programu Kosmicznego na lata 2019-2021 należy zauważyć że w żadnym z punktów nie ujęto zagadnienia eksploracji i wydobycia zasobów naturalnych przestrzeni kosmicznej ( tzw. górnictwa kosmicznego )
Projekt PPK nie przewidział na poziomie wsparcia instytucjonalnego i finansowego prac
koncepcyjnych ,analitycznych jak również prac badawczo-rozwojowych  i wdrożeniowych dedykowanych zagadnieniu górnictwa kosmicznego.
Zaniechanie na etapie planistycznym przez Polską Agencję Kosmiczną zaangażowania na rzecz rozwoju sektora space mining świadczy o braku perspektywicznej kompleksowej i strategicznej wizji rozwoju udziału polskiej gospodarki w dynamicznie zmieniającym się otoczeniu naukowo-technologicznym globalnej ekonomii innowacji i wysokich technologii XXI wieku.
Według wielu prognoz międzynarodowych renomowanych instytucji finansowych, naukowych i konsultingowych rynek surowców przestrzeni kosmicznej jest nieuniknionym kierunkiem rozwoju dla gospodarki przestrzeni kosmicznej XXI wielu.
Kluczowe podmioty publiczne zagraniczne jak NASA,JAXA,Chińska Agencja Kosmiczna,
Indyjska Agencja Kosmiczna w swych programach podboju kosmosu na najbliższe lata zawarły plany i programy związane z szerokim zaangażowaniem w komercyjne wykorzystanie surowców naturalnych przestrzeni kosmicznej .
Powyższe pogramy uwzględniają ogromny globalny potencjał górnictwa kosmicznego, dostęp do surowców asteroid, Księżyca jest nowym rynkiem światowego rozwoju wysokich technologii o bardzo wysokim wskaźniku zysku dla przyszłych zaangażowanych podmiotów prywatnych i publicznych.
Również wiele koncernów sektora kosmicznego w swoich planach działania na najbliższe lata zawarło plany udziału w sektorze górnictwa kosmicznego ( np.plan CisLunar 1000 United Launch Alliance zakładają utworzenie gospodarki wokół gromadzenia cennych zasobów naturalnych z powierzchni Księżyca oraz asteroid przelatujących blisko Ziemi.
W pobliżu Ziemi krąży około 17 000 dostatecznie dużych obiektów, które mogłyby dać w sumie około 2 biliony kilogramów metali przemysłowych .Na Księżycu zaś jest zgromadzone 20 miliardów ton wody. Zgodnie z przedstawionymi założeniami w ciągu najbliższych 5 lat celem ULA jest osiągnięcie zaludnienia w takich habitatach na poziomie 20 osób a w okresie 15 lat -300 osób, zarówno wokół Ziemi jak i w punkcie Lagrange’a L1 układu Ziemia-Księżyc, zaś wartość produktów i usług wytworzonych w przestrzeni kosmicznej w 2023 r zwiększy się z obecnych ok 330 mld $ do 5 00 mld $ a w okresie kolejnych 10 lat do kwoty 900 mld $ )
Szereg Państw podjęło strategiczne decyzje ustanawiając wewnętrzne krajowe regulacje prawne pozwalające na uzyskanie prawa własności do surowców przestrzeni kosmicznej (USA- H.R.2262 –U.S. Commercial Space Launch Competitiveness Act ,Luksemburg-Loi du 20 juillet 2017 sur l’exploration et l’utilisation des ressources de l’espace.) należy podkreślić ze powyższe działania tych państw były poprzedzone długimi wnikliwymi analizami i studiami które wskazały na olbrzymią korzyść gospodarczą i uzyskanie przewagi strategicznej w dostępie do surowców przestrzeni kosmicznej XXI wieku.
Ponadto 2 października 2018 r. w Luksemburgu zostało zawarte memorandum o dwustronnej współpracy pomiędzy Polską, reprezentowaną przez Minister Przedsiębiorczości i Technologii Jadwigę Emilewicz, a Luksemburgiem, reprezentowanym przez Wicepremiera, Ministra Gospodarki, Étienne Schneider. Memorandum dotyczyło dwustronnej współpracy w zakresie działalności kosmicznej, ze szczególnym uwzględnieniem badań oraz wykorzystania zasobów kosmicznych (tzw. górnictwo kosmiczne).
Zachodzące bardzo szybko zmiany technologiczne ( era New Space w podboju kosmosu) ,
skalowanie i obniżanie kosztów misji kosmicznych są jasnym sygnałem do intensywnego
zaangażowania instytucji publicznych i prywatnych w celu uzyskania przewagi konkurencyjnej technologicznej, regulacyjnej i rynkowej w zakresie górnictwa kosmicznego.
Nieuwzględnienie przez Polską Agencję Kosmiczną tak ważnego sektora jest niedopuszczalnym zaniechaniem działania na szkodę polskiej gospodarki i społeczeństwa które będzie miało daleko idące konsekwencje rzutując na rozwój wielu powiązanych sektorów i dziedzin życia gospodarczego, naukowo-technologicznego i społecznego.
Apelujemy o pilną zmianę PPK i ujęcie programów dedykowanych sektorowi górnictwa
kosmicznego, zdając sobie sprawę z ograniczonych zasobów budżetowych Polskiej Agencji Kosmicznej oraz podmiotów powiązanych chcemy wskazać na możliwe nowe źródła i instrumenty finansowe pozwalające na skromne wsparcie podmiotów zaangażowanych ( głównie firm typu start up i spin-off )
Postulujemy program wsparcia nowych przełomowych koncepcji ( program wsparcia dla pomysłów i koncepcji na etapie wstępnym) dla zespołów studenckich, innowatorów i wynalazców, oraz małych i średnich przedsiębiorstw –
mikro projekty koncepcyjne wsparcie do 35 000 zł ( całość dedykowanego budżetu na to zadanie 3 500 000 zł , pozwoli w okresie 3 lat na realizację 100 projektów )
projekty średnie – dla przedsiębiorstw( spółek spin-off ,start-upów,itp) na prace koncepcyjne i badawczo-rozwojowe technologii poszukiwania i wydobycia, przeróbki oraz transportu surowców kosmosu, wsparcie do 4 500 000 zł
( całość dedykowanych środków na to zadanie to 45 000 000 zł , pozwoli w okresie 3 lat na realizację 10 projektów)
projekty Wielkie Wyzwanie – wsparcie zaawansowanych projektów o poziomie TRL 5/6 do 15 000 000 zł ( można stworzyć linie wsparcia konsultingowo-szkoleniowego ubiegania się o wsparcie w ramach SME Instruments programu Horyzont 2020 UE)
część prac rozwojowo-badawczych i wdrożeniowych wsparcie do 14 000 000 zł
część konsultingowo-szkoleniowa i promocyjna do 500 000 zł
część zabezpieczenia praw własności intelektualnej do 500 000 zł
( całość dedykowanych środków na to zadanie 75 000 000 zł co pozwoli na realizację 5 dużych projektów)
Program Polityki Surowców Kosmicznych ( Space Resources Politics Program )
Program wsparcia zespołów interdyscyplinarnych prawniczych , politologicznych, ekonomicznych zajmujących się prawnymi, strategicznymi geopolitycznymi , ekonomicznymi zagadnieniami górnictwa kosmicznego ( zespoły doktorantów, pracowników naukowych, niezależni eksperci itp )
Finansowanie prac analitycznych, opracowanie projektów regulacji prawnych dla sektora space mining, konsultacje krajowe i międzynarodowe , budowanie pozytywnej narracji prawnej i politologicznej dla nowego sektora na poziomie krajowym jak i międzynarodowym budżet zadania to 300 000 zł
Łącznie na programy dedykowane sektorowi górnictwa kosmicznego zostałoby przeznaczone 123 800 000 zł
Jako nowe źródło finansowanie wskazujemy dochód z tytułu wynajmu/dzierżawy
niewykorzystanych miejsc na orbicie geostacjonarnej w ramach przyznanych Polsce na mocy decyzji Światowych Konferencji Radiokomunikacyjnych (WARC-1985, WARC-1988, WRC-2000, WRC-2003), która przydzieliła dwie pozycje orbitalne-pierwsza znajduje się nad długością geograficzną 15,2° E i została przeznaczona dla satelity telekomunikacyjnego.
Druga natomiast znajduje się nad długością geograficzną 50,0° E i została przeznaczona dla satelity radiodyfuzyjnego.
Biorąc pod uwagę aktualne ceny rynkowe usług satelitarnych( wynajmu transponderów) dla nadawców radio-telewizyjnych w Europie i Azji oraz możliwe do uzyskania przysporzenia z tytułu dzierżawy /wynajmu miejsca na orbicie GEO dla satelity operatora komercyjnego na 15 lat,uzyskana kwota wynosiłaby ok. 60-80 milionów $( 222-296 milionów zł )

  • Treść powyższego pisma została przekazana 14.12.2018 r Polskiej Agencji Kosmicznej z siedzibą w Gdańsku.

Czy Polski rząd będzie zabiegał o prawa do surowców asteroid i Księżyca?

ilustracja do artykułu IINawiązująć do poprzedniego artykułu pt” Czy Polska otrzyma działkę na Księżycu” zwróciliśmy się do Ministerstwa Spraw Zagranicznych oraz Ministerstwa Przedsiębiorczości i Technologii z oficjalnym pytaniem dotyczącym  stanowiska Polski podczas planowanej w kwietniu 57-sesji Podkomitetu Prawnego Komitetu ONZ ds. Pokojowego Wykorzystania Przestrzenii Kosmicznej w Wiedniu.

W dniu 17 stycznia 2018 przesłaliśmy do MSZ  listę pytania o następującej treści ”

A) Jakie jest przygotowane stanowisko RP  na planowaną 57 sesję Podkomitetu Prawnego  Komitetu Narodów Zjednoczonych ds. pokojowego wykorzystania przestrzeni kosmicznej w dniach 9-20 kwietnia 2018 r ?

B) Jakie jest polskie stanowisko  w sprawie rosyjskiej inicjatywy złożenia projektu nowego prawa międzynarodowego wprowadzającego ramy dla wydobycia surowców przestrzenii kosmicznej o którym dosnosiła gazeta Izwestia w artykule z dnia 11 grudnia 2017 r https://iz.ru/679037/dmitrii-strugovetc-anastasiia-sinitckaia/rossiia-zashchitit-nezavisimost-asteroidov

C) Kto wchodzi w skład polskiej delegacji do Podkomitetu Prawnego UNCUS ?/Kto będzie reprezentował RP podczas najbliższej 57 Sesji Podkomitetu Prawnego w 2018 r ?

D) Czy osoby wchodzące w skład polskiej delegacji dysponują stosowną wiedzą oprócz prawnej  w zakresie ekonomicznych i technicznych aspektów górnictwa kosmicznego?

E) Czy MSZ prowadzi intensywną pracę wraz z Ministerstwem Przedsiębiorczości i Technologii w zakresie przygotowania merytorycznego polskiego stanowiska?

2.Czy są prowadzone szerokie konsultacje z partnerami zagranicznymi w tym z USA i Luksemburgiem , Japonią i ZEA w celu uzgodnienia jednolitego stanowiska państw opowiadających się za dopuszczeniem wykorzystywania surowców przestrzenii kosmicznej przez firmy prywatne na arenie międzynarodowej?

3.Czy w sytuacji w której może dojść do silnego sporu międzynarodowego  i dążenia części państw w tym Rosji do embarga na wykorzystanie komercyjne surowców naturalnych kosmosu Polska rozważa jednostronne wymówienie  (wraz np z USA i Luksemburgiem oraz innymi zaangażowanymi państwami) Układu o zasadach działalności państw w zakresie badań i użytkowania przestrzeni kosmicznej łącznie z Księżycem i innymi ciałami niebieskimi ? “

W dniu 19 stycznia 2018 r otrzymaliśmy odpowiedź z Ministerstwa Spraw Zagranicznych o następującej treści

“(..) uprzejmie informujemy, że dotychczas Polska nie przyjęła formalnego stanowiska w sprawie wykorzystania surowców naturalnych w przestrzeni kosmicznej. Niemniej w 2017 r. na forum Podkomitetu Prawnego COPUOS Polska poparła kontynuowanie dyskusji w tym zakresie. Za kwestię przyjęcia ew. formalnego stanowiska w tej dziedzinie w polskiej administracji rządowej odpowiedzialny jest minister kierujący działem administracji rządowej „gospodarka” – aktualnie Minister Przedsiębiorczości i Technologii.

 

Dotychczas to również ten minister odpowiadał za ostateczny skład polskiej delegacji na posiedzenia Podkomitetu Prawnego COPUOS. Tradycyjnie w skład takiej delegacji wchodzili zazwyczaj przedstawiciele Ministerstwa Rozwoju (obecnie Przedsiębiorczości i Technologii), MSZ oraz Polskiej Agencji Kosmicznej.”

Biuro Rzecznika Prasowego
Ministerstwo Spraw Zagranicznych

 

W związku z treścią odpowiedzi MSZ i wskazaniem merytorycznym właściwości Ministerstwa Przedsiębiorczości i Technologii przesłaliśmy w dniu 15 lutego powyższą listę pytań również do MPiT.

W dniu 20 lutego 2018 r  nadeszła odpowiedź o następującej treści

“(..) przewodniczącym delegacji na Podkomitet Prawny UN COPUOS będzie ambasador Adam Bugajski. Trwają ustalenia w sprawie pozostałych uczestników delegacji – osób mających wiedzę i praktykę w zakresie nauk prawnych, ekspertów. Należy zaznaczyć, że w prace Podkomitetu zaangażowane są Ministerstwo Przedsiębiorczości i Technologii i Polska Agencja Kosmiczna

Resort na bieżąco monitoruje światowe tendencje związane z potencjalnymi możliwościami eksploatowania zasobów naturalnych poza naszą planetą.                                                                      Ministerstwo Przedsiębiorczości i Technologii jest w kontakcie z polskimi podmiotami posiadającymi potencjał w zakresie górnictwa kosmicznego oraz prowadzi rozmowy z rządem Luksemburga w sprawie podpisania Porozumienia o Współpracy w tym zakresie.

Polskie firmy i jednostki naukowe z branży kosmicznej posiadają kompetencje w zakresie górnictwa kosmicznego, w szczególności w budowie penetratorów, automatyce i robotyce.   Dostępne technologie nie umożliwiają jeszcze rozwinięcia kompletnego procesu wydobycia i transportu zasobów – skupiają się na ich mapowaniu i próbkowaniu. Sytuacja ta ulegnie zmianie, między innymi poprzez uczestnictwo Polski w programach opcjonalnych ESA umożliwiających udoskonalanie już istniejących i rozwijanie nowych technologii np. z zakresu robotyki czy systemów autonomicznych.”

Departament Komunikacji
Ministerstwo Przedsiębiorczości i Technologii

Pozostaje mieć nadzieję w świetle otrzymanych odpowiedź że podczas (wręcz dziejowej ) 57 sesji Podkomitetu Prawnego UN COPUOS będą podejmowane intensywne działania  majace na celu zapewnienie Polakom prawa do wydobycia surowców naturalnych kosmosu.

Czy Polska otrzyma działkę na Księżycu?

moon-322222_640

W najbliższym czasie, podczas kwietniowej ( 9-20 IV.2018) 57 Sesji Podkomitetu Prawnego Komitetu ONZ ds.Pokojowego Wykorzystania Przestrzenii Kosmicznej w Wiedniu rozpocznie się bardzo ważna debata międzynarodowa nad możliwością wykorzystania surowców przestrzenii kosmicznej.

Jak donosiła gazeta”Izwiestia”*1  w artykule z dnia 11 grudnia 2017 r Federacja Rosyjska zamierza złożyć projektu nowego prawa międzynarodowego wprowadzającego ramy dla wydobycia surowców przestrzenii kosmicznej.

Część państwa w tym USA*2 i Luksemburg*3 przyjęły już stosowne przepisy prawa krajowego nadającego prawo własności do surowców kosmosu podmiotom prywatnym -firmom które je będa wydobywać .Kolejna grupa państw (min. Zjednoczone Emiraty Arabskie , Australia , Japonia ) również zamierza w najbliższym czasie przyjąć krajowe ramy prawne dla górnictwa kosmicznego.Pozostałe państwa  sprzeciwiają się takim działaniom wskazując że takie ustawodawstwo krajowe jest w jaskrawej sprzeczności z zapisami Traktatu o Przestrzenii Kosmicznej z 1967 r (Układ o zasadach działalności państw w zakresie badań i użytkowania przestrzeni kosmicznej łącznie z Księżycem i innymi ciałami niebieskimi*4) a konkretnie art 2 w brzmieniu  Przestrzeń kosmiczna, łącznie z Księżycem i innymi ciałami niebieskimi, nie podlega zawłaszczeniu przez państwa ani poprzez ogłoszenie suwerenności, ani w drodze użytkowania lub okupacji, ani w jakikolwiek inny sposób.”

Dzięki uzyskanym przez Portal Nauka-Technologia-Polityka zapisom z posiedzenia Committee on the Peaceful Uses of Outer Space Legal Subcommittee ONZ
(56 sesji, w dniach 27 marca -7 kwietnia 2017 ) można wywnioskować że część państwa będzie dążyć do zakazu wykorzystywania surowców naturalnych kosmosu przez pojedyncze państwa bez udziału pozostałych , inne stanowiska wskazują na możliwość nałożenia całkowitego embarga na górnictwo kosmiczne , z kolei inne stanowiska wskazują na próbę zalegalizowania górnictwa kosmicznego oraz podziału praw do określonych stref wydobycia .

Z pewnością najbliższym ciałem niebieskim którego może dotyczyć powyższa opcja podziału na strefy eksploatacji jest Księżyc .

Powierzchnia całkowita naszego naturalnego satelity wynosi prawie 37 930 tys km 2, co stanowi 121,5 – krotność powierzchni Polski .

Z bogactw naturalnych znajdujących na Srebrnym Globie które mogą mieć istotne znaczenie ekonomiczne i technologiczne dla gospodarki przestrzenii kosmicznej  należy wymienić

-Wodę ( głównie zgromadzoną na biegunach , szacowane zasoby H2O na 2900 tys m3 )

-Izotop Helu 3 ( szacowane zasoby na max. 3 miliony ton )

-Prawdopodobne olbrzymie zasoby platyny , złota i metali ziem rzadkich REE

Aby przybliżyć potencjał surowcowy Księżyca  w zakresie metali szlachetnych należy przyjrzeć się bliżej analizom i badaniom powierzchni które wskazują na duże anomalie magnetyczne*5 w obrębie Basenu Bieguna Południowego Aitken ( basen uderzeniowy o średnicy 2500 km , głębokość ok 13 km) .Według symulacji przeprowadzonej przez międzynarodowy zespół naukowców wytłumaczeniem tak silnej anomalii magnetycznej ( 100 krotnie wyższe wskazania niż na pozostałej powierzchni ) może być zaleganie w tym obszarze pozostałości metalowego rdzenia olbrzymiej planetoidy której średnicę oszacowano na ok 200 km a samego  rdzenia na 110 km śred.  Uderzając w powierzchnię pod kątem 30% asteroida wytworzyła olbrzymi krater , ok 20 % materiału ulega odparowaniu ze względu na olbrzymią temperaturę impaktu , pozostałe 80% materiału asteroidalnego  zostało rozrzucone . Jednak zdecydowana większość pozostałego materiału rdzenia metalicznego została zdeponowane w zboczu krateru Aitken .

Możemy oszacować na podstawie powyższej symulacji że po uderzeniu mógł pozostać   mocno sfragmentaryzowany obiekt którego łączna objętość wynosiłaby 356 817 904 804 523,94 m3 , (przy założeniu analogicznym do składu  największego znanego metalicznego asteroidy 16 Psyche gdzie porowatość wynosi 40% a gęstość ok 4,5 tony/m3  ) masa rdzenia mogła wynosić ok.

1 605 680 571 620 358 ton  a zawartość metali z grupy platynowców PGMs (platyna, iryd,

osm, pallad,rod, ruten) przy stężeniu 20 ppm -32  113 611 432 ton ! **

natomiast złota Au przy stężeniu 0,12 ppm – 192 681 668 ton !**

krater Moon

Według kolejnych symulacji i badań aż 25% wszystkich kraterów impaktowych na powierzchni Księżyca może zawierać materiał asteroidalny *6

Inna analiza i symulacja uderzen asteroidów o powierzhcnię Księżyca wskazywała na istotną rolę  niskiej  prędkość ucieczki  (zwana też drugą prędkością kosmiczną oznaczana VII 2,4 km/s  wobec 11,2 km/s dla Ziemi *7)  oraz kąta zetknięcia z powierzchnią dla przetrwania materiału impaktora .

Przy uderzeniu  pod kątem 90 stopni z prędkością 7 km/s aż 79% materiału asteroidy pozostawało rozrzucone w obrębie krateru, natomiast przy tej samej prędkości ale kącie

45 stopni -42% materiału ocalało , a dla 30 stopni tylko 19%. *8

Jeśli pomnożymy to przez całkowitą liczbę księżycowych kraterów uderzeniowych  ( 5185  o średnicy równej lub >20 km według  Lunar Reconnaissance Orbiter oraz 0.5 -1 miliona o śred równej lub > 1 km ) oraz naturalne rozłożenie typów astroid ( 70% klasy C , 17% klasy S i 10% klasy M ) to otrzymamy olbrzyme wielkości zasobów naturalnych jakie mogą się znajdować na powierzchni Srebrnego Globu.

 

Brak aktywności tektonicznej płyt i atmosfery oraz niska grawitacja( prędkość ucieczki  tylko -2,4km/s wobec 11,2 km/s dla Ziemi )  a także szybsze stygnięcie Księżyca po uformowaniu niż Ziemi z pewnością przemawiają za istnieniem gigantycznych zasobów surowcowych  naniesionych przez miliardy lat przez asteroidy na  powierzchnię Księżyca , czynić go doskonałym miejscem dla górnictwa kosmicznego.

Pytanie czy Polska powinna zabiegać o udział  w ewentualnym podziale bogactw surowców kosmicznych w świetle powyższych danych wydaje się retoryczne.

Żaden kraj pragnący się rozwijac w XXI wieku nie może lekceważyć epokowych wydarzeń związanych z zapewnieniem dostępu do bogatych złóż surowcowych przestrzenii kosmicznej. Księżyc w tym wyścigu wydaje się najbliższym celem i najłatwiej dostępnym dla człowieka , który będzie I etapem do eksploracji i eksploatacji asteroid a w przyszłości Marsa .

W kolejnym artykule przedstawimy  stanowisko polskiego rządu w debacie  międzynarodowej toczacej sie na forum ONZ w sprawie dostępu do  surowców naturalnych przestrzenii kosmicznej.

 

 

 

Przypisy /Bibliografia

1.https://iz.ru/679037/dmitrii-strugovetc-anastasiia-sinitckaia/rossiia-zashchitit-nezavisimost-asteroidov

2. U.S. Commercial Space Launch Competitiveness Act (H.R.2262)

3.Loi du 20 juillet 2017 sur l’exploration et l’utilisation des ressources de l’espace.

(http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2017/07/20/a674/jo)

4.http://libr.sejm.gov.pl/tek01/txt/onz/1967a.html

5″An Impactor Origin for Lunar Magnetic Anomalies” Mark A. Wieczorek,1 * Benjamin P. Weiss,2 Sarah T. Stewart3

6.” Projectile remnants in central peaks of lunar impact craters”Yue Z., B.C. Johnson, D.A. Minton, H.J. Melosh, K. Di, W. Hu, and Y. Liu  Nature Geoscience, 5 (6):435-437)

7.https://pl.wikipedia.org/wiki/Pr%C4%99dko%C5%9B%C4%87_ucieczki

8.”ASTEROIDS ON THE MOON: PROJECTILE SURVIVAL DURING LOW VELOCITY IMPACT”. P. A.Bland1,2, N. A. Artemieva3, G. S. Collins1, W. F. Bottk, D. B. J. Bussey5and K. H. Joy2,6.
https://www.lpi.usra.edu/meetings/lpsc2008/pdf/2045.pdf

**. Podane wartości są dla całości masy rdzenia metalowego , w obrębie samego krateru Aitken może znajdować się ok 19% ( ok.6 mld 101 milionów ton PGMs oraz 36 milionów 609 tys. ton złota )